Thunderbird starzeje się właściwie w oczach. Wciąż ten sam zestaw funkcjonalności, prawdziwie użytecznych wtyczek jak na lekarstwo (znowu, w przeciwieństwie to Fx’a), wyszukiwanie wiadomości nie działało tam chyba nigdy i pewnie już nie będzie. Wprawdzie niby idzie wersja trzecia, ale idzie tak już od maja 2008, a wśród wypisywanych w kolejnych press releasach ficzersach próżno szukać czegoś rewolucyjnego. Że w końcu Addon-Manager zostanie doprowadzony do stanu w jakim Fx jest od nie wiem sam już kiedy? Że zakładki będą? Że w Address Booku będzie… pole na podanie daty urodzin ? Litości…

Patrząc na to wszystko i mimo wysiłku nie mogąc dostrzec jakiejś sensownej myśli przewodniej czy choćby pomysłu na przyszłość Thunderbirda u ekipy Mozilli – zdecydowałem się zaryzykować i po raz pierwszy powierzyć moją cenną korespondencję pocztową w ręce największego dziś chyba providera pocztowego — Google’a.

Skłamałbym twierdząc, że nie miałem żadnych obaw przed tym krokiem. Powodów nie brakowało – od wydajności interfejsu webowego przy dużej ilości i to niemałych maili po niewiedzę kto właściwie ma dostęp do zawartości mojej poczty (teorie spiskowe teoriami spiskowymi — ale nikt mi nie powie, że choćby żeby rozpoznać spam, wielkie G nie skanuje treści maili…). Ale potencjalne korzyści w końcu mnie przekonały — to chyba najaktywniej rozwijany i wciąż ulepszany klient pocztowy na planecie.

Używam Gmaila już ponad dwa tygodnie, mam zatem chyba perspektywę niezbędną do porównania go z TB. Przyszedł zam czas, żeby powiedzieć

co mi się podoba w Gmailu

No to jedziemy:

Zwolnienie lokalnych zasobów

Odstawiając klienta desktopowego zyskałem:

• ponad połowę mojego drugiego monitora (dotychczas zajętą otwartym Thunderbirdem),
• kilkadziesiat MB wciąż zajętej pamięci RAM,
• 2 x circa 2 GB na dysku twardym (poczta + codzienny backup).

Tagowanie wiadomości

Używanie etykiet w Gmailu do oznaczania projektów, stanu wykonania zadania itp.

Tej części obawiałem się dość mocno. Byłem bardzo przyzwyczajony do drzewiastej struktury katalogów, jaką wypracowałem sobie po latach pracy w TB. A trzeba dodać, że służył mi jako swego rodzaju CRM — miałem folder z projektami nad którymi pracujemy, w nim osobne podfoldery dla klientów, w nich z kolei katalogi na dyskusje o każdym osobnym projekcie itd. Do tego używałem jeszcze etykiet dla oznaczania statusów poszczególnych maili: „Do zrobienia”, „Czekam na odpowiedź”, „W trakcie” itd. Nie wiedziałem na ile dobrze uda mi się przełożyć ten system na „płaską” strukturę tagów.

Okazało się, że poszło to nadzwyczaj dobrze – a przy okazji wyszła jedna zaleta tagowania, o której wcześniej nie pomyślałem – w przeciwieństwie do struktury drzewiastej folderów – dzięki tagom mogę przypisać daną dyskusję do więcej niż jednego projektu. Ponadto dzięki możliwości kolorowania tagów jedne projekty mogę sobie oznaczyć jako „aktywne”, inne jako tylko „utrzymywane”. Jeszcze inne kolory przewidziałem dla statusów wiadomości — zielona „Czekam na odpowiedź”, czerwona „Pilne”, niebieska „Do zrobienia” itd. Do tego tagi „statusowe” zaczynam od wykrzyknika, dzięki czemu mam je na samym początku w menu tagów – co przyspiesza oznaczanie stanów poszczególnych projektów.

Grupowanie maili w dyskusje

Grupowanie maili w całe dyskusje

To druga cecha Gmaila, która budziła wcześniej moje ogromne wątpliwości. Thunderbird ma wprawdzie widok, który w założeniu ma chyba robić coś podobnego, ale spróbowałem z niego skorzystać tylko raz — jak zobaczyłem, jaki pieprznik się robi – dałem sobie spokój i od tamtej pory maile oglądałem w formie, w jakiej tradycjnie prezentowane były od początku bodaj istnienia poczty elektronicznej — wylistowane pojedynczo, po dacie nadania.

I tutaj znowu G zaskoczył mnie cokolwiek pozytywnie. Grupowanie działa nadspodziewanie dobrze (jednak przy założeniu, że moi korespondenci nie grzebią przy temacie maila podczas odpowiadania — co dzieje się jednak bardzo rzadko). Po wymianie kilkunastu wiadomości cała dyskusja zaczyna przypominać formą rozmowę z komunikatora internetowego – co jest dość wygodne kiedy chce się prześledzić przebieg wymiany zdań (a taka możliwość jest nie do przecenienia jeśli mówimy o wykorzystaniu poczty elektronicznej jako formy komunikacji przy pracy nad projektami).

Wydajność

Aplikacje webowe z reguły nie są za szybkie (przynajmniej w porównaniu do natywnego software’u desktopowego). Gmail jednak miło mnie zaskoczył. Ewidentnie widać, że programiści G znają się na optymalizacji javascriptu. Mój Firefox ma jednocześnie aktywnych 28 (!) rozszerzeń, a mimo to w niektórych przypadkach Gmail działa mi szybciej, niż Thunderbird w analogicznych sytuacjach (np. otwieranie zawartości dużego maila z kilkoma sporymi załącznikami). Podobnie ma się rzecz z innymi operacjami – nadawanie etykiet, przechodzenie między folderami, autozapis nowego maila – wszystko dzieje się nadspodziewanie szybko.

Google Labs + addony Firefoxa

Tutaj każdy znajdzie coś dla siebie — nie ma właściwie tygodnia, żeby zespół G nie dorzucał jakiejś nowej funkcjonalności do Labs. Choć dlaczego niektóre z nich nie są częścią podstawowych możliwości (jak np. osadzanie w mailach obrazków) — ciężko stwierdzić.

Dodatkowe funkcjonalności Gmaila w Google Labs

Jednym z fajniejszych bajerów z Labs jest np. automatyczne rozpoznawanie odnośników do Picasa Web Albums osadzonych w mailu i automatyczne dodawanie odpowiednich miniaturek pod mailem:

Picasa Web Albums w Gmail

Jeszcze szczęśliwsi mogą być użytkownicy Firefoxa korzystający z Gmaila — a to dzięki świetnemu dodatkowi Better Gmail 2, który dodaje kilka fajnych smaczków (jak np. ikony załączników zależne od rzeczywistego typu pliku czy pokazywanie na faviconie ilości nieprzeczytanych maili w skrzynce).

Better Gmail 2

Zresztą ciekawych dodatków do Firefoxa poprawiających pracę w Gmailu jest więcej:

• Xoopit – przeglądarka fotek i video w poczcie
• Gmail Manager – powiadamiacz o nowej poczcie
• i jeszcze kilka innych

Ale żeby nie było, że wszystko jest tak różowe – teraz

co w Gmail mi się nie podoba

No cóż — coś musiało się znaleźć .

Załączniki

A właściwie operacje na nich. Jestem przyzwyczajony do tego, że przechodzi przeze mnie spora ilość korespondencji między różnymi osobami. Czasem wymaga to sklejenia w jednym mailu wyjściowym informacji z wielu mailu „wejściowych”. Z tym łączy się czasem konieczność przeciągania załączników między mailami.

W Thunderbirdzie nie było z tym problemu. Chyba że już po przeciągnięciu załącznika, a przed wysłaniem nowego maila — przeniosło się do innego folderu wiadomość, z której przeciągało się załącznik — wtedy TB w nieskończoność próbował wysłać wiadomość nie mogąc znaleźć źródłowego załącznika . Ten bug jakoś pozostaje niezauważony przez ekipę Mozilli od bodaj początku istnienia Thunderbirda.

Załączniki w Gmail

W Gmailu obsługa załączników jest tylko tak dobra, na ile pozwalają ograniczenia samej przeglądarki, HTMLa, protokołu HTTP i javascriptu. Generalnie nie jest źle – można uploadować po kilka załączników na raz (zapewne dzięki ukrytemu flashowi), są paski postępo podczas uploadu, a w przypadku forwardowania wiadomości z załącznikami – nie trzeba czekać na ich upload – jak w przypadku podobnej czynności z desktopowego klienta.

Nie ma natomiast mowy o żadnych operacjach na załącznikach między dwiema wiadomościami – jedyne co można zrobić, to właśnie forwardować danego maila razem z zawartymi w nimi plikami. Jeśli chce się dodać do niego załączniki z innego maila — trzeba je najpierw pobrać na dysk, i ponownie uploadować. Niby nic strasznego, ale jest to jednak uciążliwe. Cóż, może któregoś dnia pojawi się w Google Labs coś, co rozwiąże ten problem.

Generalnie

Myślę, że póki co, zostanę przy Gmailu. Oszczędzam dzięki temu więcej, aniżeli tracę. Drobne wady związane z załącznikami nie są dla mnie na tyle uciążliwe, żeby bardzo przeszkadzały w codziennej pracy. Trochę szkoda mi Thunderbirda, bo spędziłem z nim mnóstwo czasu — ale póki nie zobaczę, że Mozilla ma jakieś konkretne pomysły na jego rozwój – nie mam za bardzo na co się oglądać.

Glass w Firefoksie

Vista jest już na rynku dość długo,a wciąż jakby mało jest programów, które w pełni korzystają z akcelerowanego interfejsu Glass. Chlubnymi wyjątkami była choćby beta Yahoo Messenger for Windows (choć jakoś teraz nie mogę jej znaleźć na Y! – dziwne) – czy nowa przeglądarka Google – Chrome.

Właśnie drugi z wspomnianych programów natchnął mnie do poszukania dodatków do Firefoxa, dzięki którym i w nim mógłbym widzieć choć trochę więcej z tego, co znajduje się pod jego oknem ;).

Okazuje się, że jest taki dodatek – choć eksperymentalny (co znaczy tyle, że że żeby go pobrać z addons.mozilla.org, trzeba tam założyć konto i się zalogować. Dodatkiem tym jest Glasser.

Z moich doświadczeń wynika, że instalacja jest bezproblemowa i nie destabilizuje potem w żaden sposób Firefoxa. Nie znaczy to jednak, że nie ma kilku haczyków:

• dodatek nie działa z każdym themem (mogę potwierdzić, że na pewno działa z tematem domyślnym oraz z Kempeltonem).
• wygląda na to, że „szyba” dodawana jest tylko do paska narzędzi pt. „Pasek narzędzi nawigacyjnych” (więc lipa jeśli chodzi o przezroczystość pod paskiem zakładek czy paskami dodawanymi przez inne addony – jak choćby Web Developer).

Po zainstalowaniu Glassera, dobrze jest uzupełnić go dwoma kolejnymi addonami:

• Hide Menubar – pozwala ukryć pasek menu (pojawia się po naciśnięciu alt – podobnie jak np. w nowym Windows Media Playerze),
• Stylish – dzięki temu dodatkowi łatwo można np. dostosowywać kolorystykę innych pasków narzędziowych – tak, żeby lepiej grały z Glasserem. Przykładowe style CSS można znaleźć tutaj.

Więcej informacji i porad dotyczących Glassera można znaleźć na forum mozillazine.org.